دلایل به وجود آمدن مارجین کال چیست؟


تالار گام صفر

۱۰ آیا واریز وجه و برداشت از طریق کارتی که متعلق به فرد دارنده حساب واقعی نیست امکان دارد.

آیا واریز وجه با بیت کوین امکان پذیر هست؟

لطفا از پشتیبانی بروکر بپرسید

سلام.. واسه واریز و برداشت ریالی با اون شماره حسابی که وارد سایت کردین باید انجام بدین.. اگه مثلا با یه کارت دیگه واریز انجام بدین ..دردسر میشه و واریز صورت نمیگیره

2020-11-09 - 19:17:43 گام صفر - افتتاح حساب
Shima
گام 3

Asset

ارزش گذاری asset یعنی براساس میزان دارایی و محاسبه سهام خوب و زمان مشخص ،سهم میخریم .باتشکر

جمله خبری بود؟؟ قربانت

2020-11-09 - 08:13:17 گام صفر - افتتاح حساب
الهام
گام 4

افتتاح حساب واقعی

من قصد دارم در بروکرAFC حساب واقعی باز کنم ولی قراردادها رو چون انگلیسی هست خیلی متوجه نمیشم کسی میتونه کمک کنه و مختصر راجبش توضیح بده

سلام.. تقریبا هیچ فرقی با حساب مجازی نمیکنه ها.. درضمن میتونید زبان سایت رو فارسی کنید اونوقت همه چیز سایت فارسی میشه

آقای بنده خدا شما همین بروکر حساب باز کردین؟

ممنون آقای محمدی از تذکرتون

بله تو همین بروکر دارم حساب.. میتونید یکی دوتا عکس از صفحه بگیرید که من ببینم دقیقا مشکلتون کجاست؟

الهام خانم از طریق لینک
"لینک حذف شد! شما نمیتوانید از لینک های غیر از سایت آموزش بورس در نوشته استفاده کنید."
اقدام بفرمایید.

صفحه اصلی من فارسیه..با بروکر هم ارتباط دارم خودشون با من تماس گرفتن ولی قرارداد به فارسی نمیاد. من فقط میخوام کلیات قرارداد رو بدونم که بفهمم چی رو تایید میکنم..آقای بنده خدا اگر متن قرار داد برای شما فارسی اومده اینو بفرمایید از کجا تونستین . چون خودشون گفتن امکان نداره فترسی بشه

والا تا جایی که یادم میاد متن قراردادی درکار نبود موقعی که من حساب ریل وا میکردم.. شما نمیتونید یه تصویری چیزی بگیرین من ببینم منظورتون چیه؟ یا بخاطر حفظ حریم خصوصیتون نمیشه؟

این یکی از قرار دادهاست. حتما برای شما هم داشته دقت نکردین و فقط تیک موافقت رو زدین.من میدونم وقتی پول زیادی نمیخوایم بزاریم خیلی نباید سخت بگیریم ولی دوست داشتم از مفتد مطلع بشم البته کم کم دارم ترجمه میکنم البته حدودی متوجه میشم چی میگه.

2020-11-08 - 17:41:10 گام صفر - روش کار با نرم افزارها
مسعود
گام 3

متاتریدر

می خواستم بدونم که توی نرم افزار چجوری میشه حجم رو هم مشاهده کرد.؟ من فقظ نمودار کندل ها رو دارم. ممنون میشم راهنمایی بفرمایید.

شما با کلید میانبور Control + L میتونید حجم رو به چارت اضافه یا حذف کنید

از اندیکاتور volume هم استفاده کنید بهتر تنظیماتش بیشتره

2020-11-08 - 16:27:17 گام صفر - روش کار با نرم افزارها
مهدی
گام 4

تفاوت جفت ارزهای اعلامی

در تصویر الصاقی به آخر نمادها یه حرف.I اضافه شده. میشه مفهوم اینا رو بیان کنین. ممنون میشم

این symbol ها برای هر بروکری مختص به خودشونه واین نشون میده که دارین با کارگزار خرید و فروش میکنین و مستقیم با بانک نیستین بعضی بروکر ها M یا S و . قرار میدن با این کار شخصی سازی کرده جفت ارز رو، ، چون دیتا ها ممکنه تفاوت داشته باشه با بقیه ، مثلا اسپردش پایین تر باشه یا کامیشن نداشته باشه .

2020-11-08 - 16:19:34 گام صفر - روش کار با نرم افزارها
مهدی
گام 4

لیست نماد ارزها

سلام به همه. دنبال لیست ارزها تو سایت جستجو کردم دیدم نیست. پیدا کردم و براتون آماده کردم. گفتم شاید به درد کسی هم بخوره

متاسفانه امکان ویرایش تصویر نبود. نام ارز از آخر دومی: راند آفریقای جنوبی

ممنون بابت انتشار مطلب البته ارزهای اصلی به دلیل نوسانات بالا ،کاربرد و اهمیت بیشتری دارند.

2020-11-08 - 13:02:23 گام صفر - افتتاح حساب
شهرزاد
گام 0

حق تقدم

سلام.. فکر میکنم در تالار اشتباهی سوالتون رو مطرح کردین.. اینجا تالار فارکس هستش.. حق تقدم واسه بورسه

شهرزاد خانم، ممنون میشم در تالار بورس ایران سوالتون رو مطرح بفرمایید.

عذ میخوام..من تازه واردم نمیدونستم اینجا فارکس هست

2020-11-07 - 21:36:50 گام صفر - افتتاح حساب
hamidreza

pivot line در متاتریدر چگونه نصب میشود

روی متا 4 انجام بدید

ایمان جان از کجا دانلود کنیم

لینک بالا رو انتخاب کنید

یه صحه باز میشه

اخرین مورد نوشته آموزش نصب پیووت و استفاده از ان کلیک کنید

یه ویدئو اموزشی میاد ,پایینش هم لینک دانلود هست

آقلی محمدی عزیز ، میتونین از تلگرام مجموعه که بالای صفحه سایت هست، اونجا دانلود کنید.

2020-11-07 - 09:14:04 گام صفر - افتتاح حساب
mahdi

بازکردن حساب در بروکرهایی که کشور ایران را پشتیبانی نمی کنند.

با عرض سلام و خسته نباشید
دیدم دوستانی که در پیام ها از بازکردن حساب در سایت هایی مثل Trading212 و امثال اون حرف می زنند درحالیکه این سایت ها و بروکرهاشون در ابتدای ثبت نام برای کشور ایران میزنند که ایران رو ساپورت نمی کنند..
میخواستم بپرسم چطور میشه به هر نحوی و با فیلترشکن و اینجور چیزا با ثبت کشور دیگری ثبت نام کرد در حالیکه همشون از شما مدارک شناسایی میخوان و شماره تلفن همراهتون رو باید وارد کنید .
ممنون میشم راهنمایی بفرمایید .

این بروکر به ایران خدمات نمیده.با آی پی کشور دیگه هم ثبت نام کنید باید مدارک شناسایی تایید بشه که در کل امکانش نیست.

از دلایل به وجود آمدن مارجین کال چیست؟ بروکرهایی که برا داخل ایران پیشنهاد شده ثبت نام کنید

2020-11-06 - 17:56:18 گام صفر - روش کار با نرم افزارها
Meysam
گام 4

دیدن نمودار در تایم فریم های مختلف

من یک مشکلی دارم اینکه وقتی دارم نمودار یک جفت ارز در تایم فریم 1 ساعته نگاه میکنم نمودارم فقط تا یک بازه زمانی به عقب بر میگرده دیگه هر کار میکنم نمودار نمایش داده نمیشه باز وقتی میبرم در تایم فریم 4 ساعته مثلا تا دو سال دیگه هم میتونم برگردم عقب دلایل به وجود آمدن مارجین کال چیست؟ و نمودار ببینم و این قصه تا تایم فریم 1 ماه ادامه د اره تا بخوام برسم مثلا به 10 سال گذشته سابقه یک جف ارز.

ممنون میشم راهنمایی کنید خیلی عصبیم کرده این موضوع

اگر از پلتفرم تحت وب استفاده میکنید این اتفاق عادیه (یعنی درهر تایم فریم تا یه جایی میتونید عقب برید) ولی در مورد متاتریدر اطلاع ندارم که به چه صورته

نه فرزاد جان با متاتریدر کار میکنم الان تایم فریم 1 ساعته رو فقط تا 2019 میتونم ببینم

متاتریدر منم همینجوره.. نمیدونم راهی هست تغییرش داد یا ن.. ولی فکر کنم این همه گیر باشه.. همه همینجورن

متا 5 این مزیت رو داره که خودش این دیتا رو بصورت اتومات لود میکنه و دقیق تر هم هست اما برای متا 4 به بخش Tools و سپس History Center مراجعه کنید و بعد از اینکه تایم فریم مورد نظرتون کلیک کردین ، دکمه Download را بزنید.

زخمهای سفید داخل دهان یا لکوپلاکیا

زخمهای سفید داخل دهان

لکوپلاکیا یا زخمهای سفید داخل دهان وضعیتی است که باعث می شود پچ های ضخیم و پلاک مانند سفید رنگی روی زبان، لثه ها و مخاط دهان رشد کنند. مواد و عادات محرک مخاط دهان مانند استفاده از دخانیات می توانند باعث ایجاد لکوپلاکیا شوند. بیشتر پچ های سفیدرنگی که در دهان ظاهر می شوند دردناک نیستند و خود به خود از بین می روند، اما اگر لکوپلاکیا باشند می توانند پیش درآمد سرطان دهان باشند.
سازمان بهداشت جهانی (WHO) لکوپلاکیا را بعنوان ضایعات سفید دهانی تعریف کرده است که شدت خطر آنها زیر سوال است و به هیچ بیماری غیر جدی دیگری مرتبط نیستند. لکوپلاکیا یک اصطلاح بالینی است که شامل تعداد زیادی از ضایعات سفید دهانی می شود. برای تشخیص قطعی لکوپلاکیا باید بیوپسی و تست انجام داد.

علائم زخمهای سفید داخل دهان

همانطور که گفته شد لکوپلاکیا پچ های سفید پلاک مانند ضخیمی را در مخاط دهان ایجاد می کند. این پچ ها گاهی بی رنگ یا خاکستری هستند و حداقل یک ناحیه با مارجین واضح دارند. گاهی هم سطح ترک خورده ای از خود نشان می دهند. این پچ ها معمولا درد ندارند.
شایع ترین محل این پچ ها عبارتند از:

  1. سطوح داخلی گونه ها
  2. لثه
  3. ته دهان در ناحیه زیر زبان
  4. زبان
  5. گاهی نیز لکوپلاکیا را می توان در سایر نواحی بدن غیر از دهان دید که شایعترین محل آن ناحیه ژنیتال است.

علائم لکوپلاکیا

علل لکوپلاکیا یا زخمهای سفید داخل دهان

عوامل آزاردهنده مزمن، اصلی ترین نقش را در ایجاد لکوپلاکیا بازی می کنند. آسیب های مکرر به بافت های دهان و عفونت دندان باعث می شود تا لایه ای ضخیم بنام کراتین در ناحیه تشکیل شود. کراتین نوعی پروتئین است که برای حفظ سلامتی لایه بیرونی پوست ضروری است و سلول های لایه های درونی را از استرس و آسیب دور نگه می دارد. در ضمن کراتین کلید اصلی ترمیم زخم نیز هست.
مثل خیلی دیگر از بیماری ها، برای لکوپلاکیا نیز یک دلیل واضح وجود ندارد. پچ های کوچک سفید در دهان بسیار شایع هستند که در اثر عوامل آزارنده معمولی بوجود می آیند و ربطی هم به لکوپلاکیا ندارند.

مصرف دخانیات یکی از عمده ترین عوامل کمک کننده به بروز لکوپلاکیا است. به طور کلی هر چیزی که سبب آسیب و استرس به مخاط شود می تواند عامل خطری برای لکوپلاکیا باشد. مهمترین این عوامل عبارتند از:

  1. مصرف بیش حد یا طولانی مدت دخانیات
  2. پاپیلوما ویروس انسانی (HPV) که عامل مولد هرپس ژنیتال است.
  3. شرایطی که باعث ضعف سیستم ایمنی بدن می شوند مانند HIV، شیمی درمانی یا جراحی های بزرگ
  4. عواملی که در دهان زخم ایجاد می کنند.
  5. سوختگی های شدید و مکرر مخاط دهان در اثر مصرف مایعات و غذاهای داغ
  6. استفاده زیاد و طولانی مدت از محصولات ساینده دلایل به وجود آمدن مارجین کال چیست؟ و سفید کننده دندان ها
  7. دست دندان های لق و براکت های ارتودونسی که لبه های تیز دارند و ریتینر ها
  8. سطوح تیز و مضرس دندانی
  9. استفاده بیش از حد و طولانی مدت از استروئید های استنشاقی بدون آنکه پس از مصرف آنها دهان شسته شود.
  10. بهداشت ضعیف دهان
  11. گازگرفتن یا جویدن مکرر مخاط گونه و زبان
  12. مصرف بیش از حد الکل
  13. جویدن برگ یا مغزهای گیاهی خاص مانند برگ فوفل (BETEL LEAF) یا مغز آرکا (ARECA NUT).

لوکپلاکیا معمولا با عفونت های قارچی اشتباه گرفته می شود چون ظاهرشان تقریبا مشابه است. نوعی از لکوپلاکیا به نام لکوپلاکیای مودار (Hairy Leukoplakia) وجود دارد که ضایعات آن دارای پرز هستند و معمولا درد ندارند. این نوع از لکو پلاکیا یکی از اولین علائم بیماری ایدز است اما در منونوکلئوزیس یا عفونت های مربوط به ویروس اپشتین-بار نیز دیده می شود.

تشخیص و درمان زخمهای سفید داخل دهان

دندانپزشک معمولا با گرفتن سابقه و انجام معاینات بالینی می تواند به وجود لکوپلاکیا مشکوک شود که در این صورت باید دستور بیوپسی داده شود تا به تشخیص قطعی رسیده و احتمال سرطان را نیز بررسی نماید. بیوپسی برای لکوپلاکیا به دو روش انجام می شود:

  1. بیوپسی با کمک براش های دهانی مخصوص که روی ضایعه چرخانده می شوند و سلول های موجود را جمع آوری می کنند.
  2. بیوپسی اکسیژنال که در آن کل ضایعه به کمک جراحی خارج می شود.

اگر در بررسی نمونه، سلول های سرطانی مشاهده نشوند به بیمار توصیه می شود که عامل محرک را حذف کرده و بهداشت دهانش را بخوبی رعایت کند. اگر دلایل به وجود آمدن مارجین کال چیست؟ علیرغم رعایت موارد مذکور، ضایعات برطرف نشوند دندانپزشک دوره دیده یا متخصص باید نسبت به حذف ضایعات به روش جراحی اقدام کند.
لکوپلاکیا یک ضایعه راجعه است و حتی اگر برطرف شده باشد باید بیمار همیشه تحت کنترل (حداقل سالی یکبار) باقی بماند.

اگر لکوپلاکیا با HIV یا ایدز همراه باشد باید علاوه بر درمان های فوق داروهای آنتی ویروس خاص نیز توسط پزشک معالج تجویز شوند.اگر در نمونه بافتی، سلول های پیش سرطانی یا سرطانی دیده شوند باید آزمایشات تخصصی تری انجام داد تا به میزان وخامت وضعیت پی برد. گرچه تخمین کمی سخت است اما حدود 5% از لکوپلاکیاهای دهان سرطانی هستند یا خواهند شد.

علل لکوپلاکیا

راه های پیشگیری از لکوپلاکیا یا زخمهای سفید داخل دهان

مهمترین کارهایی که باید انجام شوند رعایت بهداشت دهان و متوقف کردن استرس و عوامل آسیب رسان به مخاط دهان هستند. اما راه های زیر نیز توصیه می شوند:

  1. توقف مصرف دخانیات
  2. عدم استفاده از محصولات استنشاقی یا دخانی حاوی شاهدانه، میخک و رزین
  3. توقف یا محدود کردن مصرف الکل
  4. انجام معاینات مکرر توسط دندانپزشک
  5. عدم استفاده از محصولات بهداشت دهان که حاوی ساینده ها یا سفید کننده های قوی هستند
  6. عدم استفاده از دنچر های لق، براکت هایی با لبه های تیز و سایر وسایل مشابهی که سبب آزار مزمن مخاط دهان می شوند.
  7. تمیز نگه داشتن زخم های دهانی
  8. عدم استفاده از مایعات و غذای های داغ – اجازه دهید غذاها کمی سردتر شوند.
  9. عدم استفاده از آبنبات یا محصولات مشابهی که حاوی مواد محرک هستند.
  10. داشتن رژیم غذایی متعادل که حاوی انواع دلایل به وجود آمدن مارجین کال چیست؟ گروه های مواد غذایی، مینرال ها و ویتامین ها باشد.
  11. عدم استفاده از مواد غذایی آلرژن
  12. پرهیز از رفتارهای جنسی نامتعارف، خطرناک یا محافظت نشده

جوش داخل دهان

جوش داخل دهان ممکن است به علل گوناگونی ایجاد شود. گاها زخمی که بر اثز بی احتیاطی بیمار در دهان ایجاد شده است با جوش داخل دهان اشتباه گرفته می شود.
بروز یک عفونت دندان و یا کشیده شدن دندان شکسته به جدار داخلی دهان و حتی آسیب به دستگاه ارتودنسی داخل دهان ممکن است منجر به بروز زخم و جوش داخل دهان شود.
برخی از جوش های داخل دهان بر اثر کمبود ویتامین های گروه ب و سی و حتی کمبود آهن بروز می کنند.
در صورت مشاهده جوش داخل دهان ابتدا سعی کنید به یاد آورید که طی یک روز گذشته غذای محرک و داغی مصرف نکرده باشید در غیر این صورت حتما به یک متخصص تشخیص بیماری های دهان مراجعه کنید. در صورتی که مشکل از دستگاه ارتودنسی است حتما به متخصص ارتودنسی خود مراجعه کنید. در صورت شکستن دندان و تماس آن با جدار دهان حتما برای ترمیم دندان آسیب دیده اقدام کنید. و در نهایت اگر مشکل از نوع تغذیه شما است حتما با یک متخصص در این زمینه مشورت کنید تا شما را راهنمایی کند.

آفت دهان و لکوپلاکیا

آفت دهان

آفت دهان به دو شکل مینور یا کوچک و ماژور یا بزرگ بروز می کند. برخی از آفت ها نیز بر اثر ویروس هرپس به شکل تبخال بروز می کند. دوره بروز این ضایعات دردناک مخاطی بین ده تا چهارده روز است. میزان شیوع آفت دهان در نقاط مختلف جهان متفاوت است و آمارهای گوناگونی در هر نقطه جغرافیایی از آن در دست است. این آمار از 6 درصد تا 66 درصد متفاوت است. نکته مهم درباره آفت دهان این است که مسری نیست و بیشتر عوامل ژنتیکی در بروز آن دخیل می باشد.
علت بروز آفت دهان می تواند ژنتیک، مشکلات هورمونی، ایمونولوژیک، مصرف دخانیات، حساسیت های غذایی، فقر غذایی و کمبود برخی از ویتامین ها باشد.
برای درمان آفت دهان نیز توصیه می شود به یک متخصص بیماری های دهان مراجعه کنید. ایشان پس از تشخیص آفت دهان دهان شویه و قطره مناسب برای درمان آفت دهان تجویز می کنند.
این بیماری معمولا عود کننده است. با رعایت کامل بهداشت دهان و دندان و استفاده از نخ دندان و دهانشویه علاوه بر استفاده صحیح از مسواک می توانید تا حد زیادی از عود و بروز مجدد آفت دهان جلوگیری کنید.
به افرادی که طی دوره های طولانی دچار آفت دهان می شوند توصیه می شود آزمایشات تخصصی در این زمینه را انجام دهند تا علت دقیق بروز آفت دهان مشخص شود.

چه زمان برای لکوپلاکیا باید به دندانپزشک مراجعه کرد؟

اکثر ضایعات سفید دهان بدون درمان خاص و فقط با رعایت بهداشت دهان و حذف عامل آزارنده برطرف می شوند، اما اگر لکوپلاکیا باشند برای مدت های طولانی در دهان باقی می مانند که معمولا با بیماری های دیگری نیز همراه هستند و نیاز به درمان دارند.
گرچه لکوپلاکیا خود به تنهایی عامل سرطان نیست اما خطر بروز سرطان را افزایش می دهد. تومورهای دهان معمولا از درون لکوپلاکیاهایی ظاهر می شوند که شدید بوده و یا برای مدت های طولانی در دهان وجود داشته اند. لکوپلاکیاهایی که برای مدت های طولانی در دهان وجود دارند می توانند دچار تغییرات پیش سرطانی شده و به تدریج به سرطان بیانجامند که یکی از شایع ترین سرطان های دهان، اسکوآموس سل کارسینوما است.
طبق آمار سازمان بهداشت جهانی هر ساله برای بیش از 529 هزار نفر در جهان سرطان دهان تشخیص داده می شود که اکثر آنها بالای 40 سال داشته و عمدتا برای مدت های طولانی دخانیات مصرف می کرده اند.
در صورت مواجهه با موارد زیر باید حتما به دندانپزشک مراجعه شود:

  1. پچ های سفید رنگی که درون آنها نقاط برجسته و قرمز رنگ دیده شود.
  2. برجستگی های سفیدرنگی که روی آنها پچ های تیره یا قرمز رنگ دیده شود.
  3. پچ هایی که دارای قوام نامنظم و ناهمگون باشند.
  4. اشکال در هنگام غذا خوردن، بلع یا حرکات فکی
  5. زخم هایی که بیش از دو هفته از بروز آنها در دهان گذشته و ترمیم نمی شوند.
  6. تغییرات بافت های داخل دهان
  7. درد گوش در هنگام بلع

دکتر جمیلیان، متخصص ارتودنسی دارای فلوشیپ تخصصی جراحی ارتودنسی و ناهنجاری های فک و صورت و استاد تمام وقت بخش ارتودنسی دانشکده دندانپزشکی دانشگاه آزاد اسلامی، دارای بورد تخصصی ایران و اروپا و عضو انجمن ارتودنتیست های ایران و آمریکا و اروپا هستند. نمایش همه نوشته های دکتر جمیلیان →

نظر مراجع معظم تقلید درباره معامله در بازار فارکس

حوزه/ حجت الاسلام صالحی با تشریح شرایط بازار فارکس و احتمال وجود معاملات صوری، غیرشرعی و ربوی در این بازار به بررسی حکم شرعی فعالیت در فارکس پرداخت.

به گزارش خبرگزاری «حوزه» از اصفهان به نقل از روابط عمومی دفتر تبلیغات اسلامی اصفهان، حجت الاسلام امیر صالحی، کارشناس فقه و مبلغ تخصصی دفتر تبلیغات اسلامی اصفهان به بررسی حکم شرعی معامله و فعالیت در بازار فارکس پرداخت.

وی با بیان اینکه به زبان ساده «فارکس» بورس بین المللی تجارت ارز می باشد، اظهار کرد: بازار فارکس بازاری است که در آن ارزهای مختلف نظیر ریال، دلار، یورو، پوند، ین و دینار معامله می شوند.

این مبلغ تصریح کرد: در این بازار یک ارز را توسط ارز دیگری معامله می کنند و کسی که قصد معامله دارد اگر احساس کند که ارزش ارزی در حال افزایش است آن ارز را خریداری می کند و هنگامی که ارزش آن افزایش یافت به فروش آن می پردازد و یا ارز گران را فروخته و پس از ارزان شدن مجدداً خریداری می کند و از این راه سود می برد.

اشکالات بازار فارکس

حجت الاسلام صالحی در ادامه خاطرنشان کرد: آنچه امروزه به عنوان «بازار فارکس» در اینترنت مطرح است دارای اشکالاتی است که موجب حرمت و عدم جواز این نوع معاملات شده است، نخستین اشکال این است که بسیاری از کسانی که خود را در محیط اینترنت به عنوان کارگزار بازار فارکس معرفی می کنند و پایگاه یا وبلاگی به این نام برای خود ایجاد کرده اند دارای هویت مشخصی نیستند و هدف آنها از این کار صرفاً کلاه برداری است و با این شیوه به تطمیع مردم پرداخته و سرمایه آنان را غارت کرده و چون محل معلومی ندارند، مال باخته هیچ راهی برای استیفاء حق خود نخواهد داشت و همه سرمایه خود را از دست خواهد داد.

مبلغ تخصصی دفتر تبلیغات اسلامی اصفهان تصریح کرد: اشکال دیگر بازار فارکس این است که بعضی از سرمایه گذاری های در فضای مجازی یک نمایش صوری بیش نبوده و واقعیت ندارد زیرا آنان اموال سرمایه گذار را جای دیگری مثل قاچاق و نظیر آن سرمایه گذاری کرده اند. این قسم از معاملات فارکس قطعا شرعی نیست زیرا جدای از اشکالات دیگر به شرط سرمایه گذار که صاحب مال است و شرط کرده که سرمایه اش در خرید و فروش ارز به کار گرفته شود عمل نشده است.

شرط حرام معامله را باطل می‌کند

وی ادامه داد: بخش دیگری از کسانی که خود را در محیط اینترنت به عنوان کارگزار بازار فارکس معرفی می کنند اگر چه دارای هویت مشخصی هم باشند و حقیقتاً هم معامله ارز انجام می دهند اما در ضمن قرار داد خود با صاحبان سرمایه شرط هایی مطرح می کنند که آن شرط ها خلاف شرع است، مثل اینکه شرط می کنند در زمانهایی که معامله ای در کار نیست این سرمایه را به صورت ربوی به بانک یا مؤسسه ای قرض داده و سود دریافت کنند.

حجت الاسلام صالحی با بیان اینکه شرط حرام موجب بطلان معامله می‌شود، اظهار کرد: بنابراین کار کردن با چنین بازاری نیز حرام است، بنابراین معاملات فارکسی که امروزه از طریق اینترنت انجام گیرد اگر تمام شرایط معامله در آن رعایت شود یعنی هم هویت کارگزار احراز شود و هم اطمینان حاصل شود که کارگزار مطابق خواست صاحب سرمایه معاملات را مترتب می‌کند و از جهت قوانین کشوری نیز مقررات ورود و خروج سرمایه رعایت شود و قراردادهای جانبی نیز مشروع باشد، شرعاً جایز است.

نظر مراجع معظم تقلید پیرامون فارکس

این کارشناس فقه و احکام شرعی در ادامه به بررسی فتاوای مراجع معظم تقلید پیرامون بازار فارکس پرداخت و گفت: حضرت آیت الله خامنه‌ای در پاسخ به این سؤال که معامله در بازار فارکس چه حکمی دارد می‌فرمایند: بطور کلی صحت معاملات در بازار فارکس متوقف بر رعایت ضوابط شرعی و قانونی است.

وی در ادامه افزود: بنا به گفته برخی دلایل به وجود آمدن مارجین کال چیست؟ کارشناسان، کارگزاران بازار فارکس دو دسته اند، دسته اول که اکثر مدعیان کارگزاری از این دسته اند، صرفا یک صفحه مجازی در فضای اینترنت تشکیل داده اند و حضور واقعی در بازار ارز ندارند، این گروه پول مشتریان را دریافت و برای اهداف و برنامه‌های خود استفاده می‌کنند و فقط یک صفحه اینترنتی برای مشتری اختصاص می دهند که مشتری در آن مشغول معاملات به ظاهر ارزی می‌شود، بنابراین معاملات انجام شده غیر واقعی و باطل است و موجب ملکیت درآمد حاصله نمی شود.

حجت الاسلام صالحی خاطرنشان کرد: دسته دوم کارگزاران واقعی هستند که حضور واقعی در بازار ارز دارند و با پول مشتری اقدام به خرید و فروش ارز می‌کنند، که با رعایت ضوابط شرعی و قانونی، فی نفسه اشکال ندارد، ولی باید توجه شود که معاملات باید به صورت واقعی و خرید و فروش ارز باشد، بنابراین اگر کسب درآمد براساس پیش بینی نوسانات قیمت ارز باشد مشروع نیست. معاملات اهرمی، که با اعتبار گرفتن از کارگزار انجام می شود، اگر ماهیت قرض همراه با سود داشته باشد، ربا دلایل به وجود آمدن مارجین کال چیست؟ و حرام است.(استفتاء اختصاصی از دفتر مقام معظم رهبری به شمارهr5r9p6k).

مبلغ تخصصی دفتر تبلیغات اسلامی اصفهان تصریح کرد: حضرت آیت الله سیستانی پیرامون بازار فارکس اجازه ورود در چنین معاملاتی را نمی‌دهند، همچنین نظر حضرت آیت الله صافی گلپایگانی در خصوص بازار فارکس این است که از آنجایی که معامله در بازار مذکور صوری است و لذا معاملات واقعه در آن صحیح نمی‌باشد، حضرت آیت الله مکارم شیرازی نیز می‌فرمایند با توجه به این‌که فارکس شرایط شرعیه معاملات را ندارد جایز نیست و حضرت آیت الله نوری همدانی هم فتوا می‌دهند که بازار فارکس و معاملات آن صورت شرعی ندارد.

وی در پایان با تأکید بر ضرورت توجه مقلدان به فتاوای مراجع تقلید خود، اظهار کرد: با توجه به اشکالاتی که بازار فارکس دارد و به آن اشاره شد افراد در ورود به این بازار اینترنتی هوشیارانه عمل کرده و فریب ظاهر بزک کرده آن را نخورند و جهات شرعی آن را مورد توجه قرار داده تا انسان دچار معاملات حرام و باطل نشود.

اهداف قرارداد‌های آتی و نقش آن در اقتصاد

آزاده حسینی - سردار خالدی
با توجه به اینکه طی چند ماه گذشته حجم زیادی از نقدینگی‌ها به سمت بازار ارز و سکه سرازیر شده و گردش نقدینگی در این بازارها افزایش یافته، قراردادهای آتی سکه در بورس کالا نیز در این بین از جذابیت بیشتری نسبت به آتی سهام برخوردار شده است.

آزاده حسینی - سردار خالدی

با توجه به اینکه طی چند ماه گذشته حجم زیادی از نقدینگی‌ها به سمت بازار ارز و سکه سرازیر شده و گردش نقدینگی در این بازارها افزایش یافته، قراردادهای آتی سکه در بورس کالا نیز در این بین از جذابیت بیشتری نسبت به آتی سهام برخوردار شده است. گرچه عمر این ابزار معاملاتی در ایران اندک است، اما در این مدت زمان کوتاه نیز توانسته سرمایه‌گذاران جدیدی را وارد بورس کرده و گردش نقدینگی بورس کالای ایران را افزایش دهد و در تنظیم بازار سکه نیز بسیار موثر واقع شود، البته همچنان بسیاری از نهادها نسبت به وجود این بازار با دیده اغماض می‌نگرند و آن را عاملی برای سفته‌بازی و افزایش بی رویه قیمت‌ها می‌دانند. به منظور آشنایی طیف زیادی از علاقه‌مندان با نحوه معاملات آتی و همچنین اهدافی که این نوع معاملات در بازار‌های جهانی و داخلی دنبال می‌کند، مزایا و معایب آن با دکتر مرتضی بینا یکی از کارشناسان این حوزه به گفت‌و‌گو نشسته‌ایم که در ادامه می‌آید؛ مرتضی بینا که لیسانس مهندسی برق خود را در دانشگاه صنعتی شریف اخذ کرده به منظور اخذ درجه کارشناسی ارشد و دکترا راهی فرانسه شد تا در آنجا تحصیلات خود را در همان رشته ادامه دهد، پس از اخذ درجه دکترای مهندسی برق در فرانسه راهی آمریکا شد تا پس از تدریس در دانشگاه‌ها و فعالیت در بخش مدیریت ریسک در آنجا نیز مدرک MBA خود را از دانشگاه رایس هوستون اخذ کند. سوابق تجربی مدیریتی مرتضی بینا در بخش مدیریت ریسک شرکت‌های تجارت گاز و برق مختلف در ایالات‌متحده از سال ۱۹۹۵ تا اواخر۲۰۱۰ میلادی یکی از دلایلی بود که باعث شد در این باره با وی به گفت‌وگو بپردازیم.

آقای دکتر به عنوان نخستین سوال بفرمایید که اساسا هدف از تشکیل مشتقات یا قراردادهای آتی چه چیزی بوده است؟

بازارهای مشتقات با هدف کم کردن ریسک سرمایه‌گذاری یا ریسک معاملاتی به وجود می‌آیند. زمانی که هر طرف معامله، چه خریدار و چه فروشنده، بخواهند خطر نوسان قیمت را به نفع خود کم کنند از مشتقات به عنوان ابزار کم کردن ریسک استفاده می‌کنند. با وجود چنین قراردادهایی، احساس امنیت بیشتری برای سرمایه‌گذاران ایجاد می‌شود. بدون وجود قراردادهای آتی، ریسک سرمایه‌گذاری برای بسیاری از صنایع به حدی بالا می‌رود که برگشت سود مورد نظر کفاف ریسک سرمایه‌گذاری را نمی‌دهد؛ بنابراین سرمایه‌گذار از انجام کار منصرف می‌شود. نکته مهمی که در بازار قراردادهای آتی وجود دارد مساله نقدشوندگی (liquidity) است. کم بودن نقدشوندگی، ریسک معامله آتی را برای سرمایه‌گذار آنقدر بالا می‌برد که دلیل وجودی اولیه آن که کم کردن ریسک سرمایه‌گذاری است از بین می‌رود. برای اینکه نقدشوندگی در بازار وجود داشته باشد، غیر‌از سرمایه‌گذاران واقعی احتیاج به افرادی است که ریسک‌پذیر باشند که به آنها Speculators یا به اصطلاح سفته‌بازان گفته می‌شود؛ بنابراین نقش سفته‌باز یک نقش مثبت است که به نقدشوندگی معاملات و در نتیجه کم کردن هزینه‌های سرمایه‌گذاری کمک می‌کند. اگر سیستم به طور شفاف و درست کار کند و دو طرف معامله، ریسک‌ها را آگاهانه بپذیرند آن وقت هم قیمت‌ها واقعی‌تر می‌شوند، هم هزینه‌های معاملات کم می‌شود، در ضمن نه بازار مختل می‌شود و نه هیجانات بدون منطق در بازار به وجود می‌آید.

شما از گروهی در بازار نام بردید که حاضرند در بازار ریسک کنند و به اصطلاح Speculators‌ها گفته می‌شوند، لطفا کمی بیشتر در مورد این دسته از افراد و نقششان در بازار برایمان بگویید؟

ببینید سفته‌باز دلایل به وجود آمدن مارجین کال چیست؟ همچنان که گفتم ترجمه دقیقی از آن نشده و بیشتر بار منفی آن مورد توجه بوده این در حالی است که وجود سفته‌باز برای ایجاد نقدینگی در بازار مشتقات بسیار مهم است؛ در واقع بدون این بازیگران، نقدینگی کم خواهد شد. کم شدن نقدینگی برای سرمایه‌گذار به معنی بالا رفتن ریسک است؛ بنابراین حضور سفته‌بازان در نهایت باعث بالا رفتن نقدینگی و پایین آمدن ریسک سرمایه‌گذار می‌شود. این در حالی است که هر کسی هم نمی‌تواند Speculator باشد، زیرا این کار به راحتی انجام نمی‌شود. این بازار برای افراد غیر‌مطلع دارای ریسک بسیار زیاد است و باید از حضور در این بازار خودداری کنند. اگر من چشم بسته از خیابان رد شوم و تصادف کنم، دلیل بر بد بودن خیابان و اتومبیل نیست.

حالا که در مورد کلیات بازار آتی و بازیگران آن توضیح دادید لطفا نحوه قرارداد آتی در بازارهای جهانی را نیز تشریح بفرمایید؟

فرض کنید تولید‌کننده‌ای هستید که می‌خواهید مواد خام وارد کنید، در یک محیط رقابتی هم نمی‌توانید قیمت تولیدات خودتان را به دلخواه بالا ببرید. شما چون نمی‌توانید بازار فروش را کنترل کنید برای قیمت مواد اولیه‌تان مجبورید از تکنیک‌های دیگر استفاده کنید تا اگر با افزایش قیمت مواد اولیه متضرر شدید بتوانید با استفاده از ابزارهای موجود در جای دیگری، جبران ضرر (هزینه افزایش قیمت مواد اولیه) کنید. برای روشن شدن فرض کنید شما تولید‌کننده اتومبیل هستید و کنترلی روی قیمت فولاد ندارید؛ به طوری که قیمت فولاد ممکن است بالا رود در حالی که امکان بالا بردن قیمت اتومبیل را ندارید. برای اینکه از این وضعیت متضرر نشوید، می‌توانید از قراردادهای آتی استفاده کنید؛ به این معنی که با قرار گرفتن در موقعیت خرید در صورت بالا رفتن قیمت فولاد، از سودی که در قرارداد آتی به دست می‌آورید، می‌توانید ضرر بالا رفتن قیمت فولاد را جبران کنید. در بازار آتی، از یک طرف کسانی که از بالا رفتن قیمت فولاد ممکن است ضرر کنند در موقعیت خرید قرار می‌گیرند و این‌ها می‌توانند تولید‌کننده‌های اتومبیل باشند، از طرف دیگر تولید‌کننده‌های فولاد که از پایین آمدن قیمت فولاد ممکن است ضرر کنند در موقعیت فروش قرار می‌گیرند. اگر بازار قراردادهای آتی برای فولاد وجود نداشته باشد ریسک سرمایه‌گذاری برای هر دو طرف بالا می‌رود. به همین دلیل فروشندگان و خریداران در بازار‌های آتی جمع می‌شوند تا از سطح ریسک سرمایه‌گذاری خود کم کنند.

در مورد قراردادهای آتی تاکید شما بیشتر بر نقدشوندگی بوده به نظر شما این موضوع چه جایگاهی در بازار قراردادهای آتی دارد؟

بازار قراردادهای آتی عامل مهم و موثری در گردش، حرکت و کارآ شدن اقتصاد است؛ به کمک این بازار، سرمایه‌گذار می‌تواند هزینه‌های ریسک سرمایه‌گذاری خود را کم کند. در بازار آتی هر چقدر نقدشوندگی بیشتر باشد، هزینه پوشش ریسک کمتر می‌شود. در دراز مدت بازار به سود آنهایی است که پوشش ریسک بهتری داشته باشند، اگر هزینه پوشش ریسک بالا باشد سرمایه‌گذار تمایلی به سرمایه‌گذاری در آن بخش پیدا نمی‌کند. نقش مثبت سفته‌باز را می‌توان به صورت زیر توضیح داد: اگر به دلایل قیمتی فاصله زیادی بین حجم واقعی خرید و حجم واقعی فروش وجود داشته باشد، تا پیدا شدن نقطه تعادلی قیمت، امکان نوسان شدید قیمت‌ها وجود دارد، مانند توپی که از ارتفاع بیفتد و چند بار بالا و پایین بپرد. در همین حال است که سفته‌باز با حضور در بازار باعث می‌شود تفاوت بین حجم واقعی عرضه و تقاضا به مرور زمان پر و از شدت نوسان قیمت کم شود و این کاملا برخلاف تصور عمومی است که نوسان قیمت را در نتیجه حضور سفته‌بازان می‌بینند. این را هم باید توجه کرد که در مقابل سفته‌بازان آربیتراژورها قرار دارند که همیشه بازار را به سمت تعادل می‌کشند. با وجود آربیتراژورها این امکان که قیمت به طور غیر‌عادی و دراز مدت از تعادل خارج شود از بین می‌رود. اگر شاهد نوسانات غیر‌عادی در بازار هستیم مربوط به واقعیت‌های اقتصادی است و ربطی به وجود بازار آتی ندارد.

فعالیت بازار آتی ایران و ساز و کار معاملات آن را چگونه می‌بینید؟

بازار آتی در کشور ما محدود به سکه طلاست و نحوه کارکرد قراردادها با آنچه که امروزه در بازار‌های جهانی اتفاق می‌افتد تفاوت زیادی ندارد، اما حجم مبادلات در مقایسه با بازار واقعی بسیار کوچک است. این امر باعث می‌شود در کوتاه مدت انحراف قیمت بین بازار آتی و بازار واقعی به وجود بیاید. در بازارهای جهانی این انحراف قیمت وجود ندارد. راه چاره برای کشور ما تبلیغ، آموزش و گسترش بازار آتی است تا با بازار واقعی همخوانی پیدا کند و نه کوچک کردن آن.البته به دلیل اینکه بازار کاملا آزاد نیست حجم تقاضاهای واقعی نیز مشخص نیست، به نظر می‌آید اگر روند بازار به طور کامل حالت آزادانه و رقابتی به خود بگیرد قیمت‌ها بهتر مشخص می‌شوند و روند معاملات شفاف‌تر می‌شود. این نکته را نباید فراموش کرد که در بازار آزاد، خریدار و فروشنده همدیگر را پیدا می‌کنند و در نتیجه سفته‌باز نمی‌تواند نقش دراز مدت در تعیین واقعی قیمت داشته باشد. به نظر من وجه تضمین فعلی (وجه تضمین بابت هر قرارداد ۲ میلیون و ۷۰۰ هزار تومان است) غیر‌عادی بالاست که لطماتی را نیز به بازار وارد کرده.

به نظر شما دیگر تفاوت بازارهای آتی در ایران و سایر بازارهای جهانی چیست؟

روند معاملات بازار آتی در جهان با ایران فرق کلی و زیادی ندارد، در واقع بازار داخلی تا حدودی نسخه کپی از بازارهای جهانی است، اما با حجم سرمایه‌گذاری کمتر. نکته اصلی که وجود دارد این است که دولت‌ها بهتر است وارد بازار نشوند؛ زیرا بدون حضور دولت‌ها بازار مسیر منطقی و واقعی خود را طی می‌کند.

در بازارهای آتی جهان یک سیستم قضایی مستقل وجود دارد که در آن هم دولت‌ها هم افراد به قانون قرارداد (Contract Law) احترام می‌گذارند و این تنها به دولت‌ها ارتباط پیدا نمی‌کند، بلکه خود افراد (حوزه عمومی) نیز آن را رعایت می‌کنند؛ به این معنی که اگر کسی (حقیقی یا حقوقی) قول دهد سال دیگر در موقع مشخصی مبلغی را به کسی بدهد باید این قول عملی شود و همین قول از نظر قاضی بسیار مهم است و از نظر سیستم قضایی، ثبات اجتماعی به اجرایی شدن قول‌های داده شده بستگی دارد.

در بازارهای آتی جهان جریان دادوستدها آزاد است و هر دو طرف ریسک (چه خریدار و چه فروشنده) در بازار مشارکت فعال دارند و سیستم قضایی در حسن اجرای قراردادها نقش بازی می‌کند، بدون اینکه در نحوه تنظیم قراردادها دخالت کند. در اکثر بازارها قراردادهای آتی ۴ ماه پشت سر هم و بسته به نوع بازارها به ترتیب قراردادهای ۶ ماهه، ۸ ماهه، ۱۴ ماهه، ۱۸ ماهه، دو سال و سه سال یا حتی ۱۰ سال هم معامله می‌شوند. حجم مبادلات در بازارهای جهانی اختلاف زیادی با مبادلات در بازار آتی ما دارد.

همانطور که می‌دانید در بازار آتی ایران شاهد برگزاری بازار جبرانی هستیم، نظر شما در این باره چیست؟

اگر منظور از بازار جبرانی توقف بازار به علت نوسان شدید قیمت‌هاست، بله بازار آتی ممکن است برای مدت کوتاهی دلایل به وجود آمدن مارجین کال چیست؟ متوقف شود، اما نه به این شکلی که در ایران اجرا می‌شود. مدل بازار جبرانی که در ایران اجرا می‌شود نشانه‌ای از ناکارا بودن دریافت سریع وجه تضمین لازم است.

با توجه به بحث راه‌اندازی بازار آتی ارز در ایران به نظر شما بازار آتی ارز چه تفاوتی با بازار آتی طلا دارد؟

از نظر من ایجاد بازار آتی ارز در شرایطی که بازار قیمت را تعیین کند بسیار مفید است و باعث ثبات و بالا رفتن حجم سرمایه‌گذاری می‌شود، ولی این بازار با قیمت مصوب، معنی اقتصادی ندارد. به اعتقاد من سیستم اقتصادی ما (با توجه به وضعیت ذخایر ارزی، سیاست‌های ارزی و قیمت‌های موجود در بازار) می‌گوید که باید بازار آتی ارز داشته باشیم و مردم هم به عنوان بخش کوچکی از بازیگران بازار در ارز سرمایه‌گذاری کنند، البته سوال مهمی در اینجا مطرح می‌شود که چرا مردم در ارز سرمایه‌گذاری می‌کنند؟

روند حرکت بازارهای جهانی طی چند سال اخیر چگونه بوده است؟

بازارهای خارجی نیز نوسان (تغییرات مثبت و منفی) دارند. ما در دوره‌ای زندگی می‌کنیم که نزدیک ۶۰ سال روند حرکتی بازارهای جهانی بیشتر به سمت بالا بوده است؛ از این رو در این مدت تمایل مدیران و سهامداران به پوشش ریسک بسیار کم شده بوده. این در حالی است که سهامداران باید می‌توانستند بر این موضوع نظارت کنند که واقعا چقدر ریسک می‌کنند؟ چون سهامداران نظارت لازم را اعمال نمی‌کردند و چون مدیران به امید دریافت پاداش‌های کوتاه مدت برنامه‌ریزی می‌کردند، ریسک‌پذیری در شرکت‌ها و به خصوص بانک‌ها بسیار بالا بود. بحران مالی اخیر درس خوبی برای سهامداران است که خرید سهام بدون نظارت ممکن است عواقب بدی داشته باشد.

هدف از ایجاد ابزارهای مالی در بازارهای جهانی چیست؟

در اقتصادهای توسعه یافته جهان، تنوع ابزارها بسیار زیاد است، همه این ابزارها هم به دلایل اقتصادی و مالی برای کم کردن ریسک سرمایه‌گذاری طراحی شده‌اند به همین دلیل شما نمی‌توانید هیچ ابزار مالی پیدا کنید که بدون پشتوانه اقتصادی به وجود آمده باشند.

بازارهای آتی سهام در بازارهای جهانی چگونه انجام می‌شوند؟

در بازارهای جهانی، قراردادهای آتی روی سهام سبدهای مالی یا شاخص‌ها ایجاد می‌شوند. یکی از بازار‌های مهم، بازار آتی نرخ سود مشارکت است که سود و زیان قراردادها بر مبنای بالا رفتن یا پایین رفتن نرخ سود تغییر می‌کند. یکی از موارد استفاده مهم این بازار در تثبیت نرخ تسهیلات وام مسکن است. به عنوان مثال در ایالات‌متحده شما وام‌های مسکن ۳۰ ساله دارید که معمولا باعث می‌شود قسط (بازپرداخت وام) مسکنی را که می‌خرید برابر یا شاید هم کمتر از پول اجاره مسکن شود. اگر بازار آتی نرخ سود وجود نداشته باشد وام ۳۰ ساله هم وجود نخواهد داشت؛ بنابراین از مسکن‌دار شدن مردم کاسته می‌شود. صاحب مسکن بودن به جای اجاره‌نشینی عامل مهمی در ثبات محله و جامعه است. برای دولت‌ها هم هزینه نگهداری از محله‌هایی که مردم صاحب مسکن هستند کمتر از محله‌هایی است که مردم اجاره نشین هستند. به همین دلیل بازار آتی نرخ سود فاکتور اجتماعی مهمی ایجاد می‌کند. در مورد بازار آتی سهام، به نظر من بهتر است روی سهام قراردادهای آپشن داشته باشیم تا قراردادهای آتی.

به عنوان سوال پایانی راه‌اندازی قراردادهای آتی در بورس را چطور ارزیابی می‌کنید؟

به نظر من تجربه بازارهای آتی بسیار مهم است در واقع به وسیله این بازار تعریف قراردادهای خرید و فروش برای مردم مشخص می‌شود. معنی و تجربه بسیاری از اصطلاحات مالی همچون هج کردن (پوشش ریسک)، مارجین کال شدن (جبران کمبود نقدینگی در حساب) یا برخی از دیگر مفاهیم برای مردم و معامله گران مشخص می‌شود و این به عنوان یک علم با نفس پیشرفت در ارتباط است. تجربه عملی داشتن برای یک سیستم و حسابرسی جدید که بدون آن بازارهای آتی نمی‌توانند وجود داشته باشند (هر چند که بسیار کوچک است، اما اشکالی ندارد) به معنای قدم گذاشتن در بازارهای جدیدتر و امیدواری به آینده است.

بازار قراردادهای آتی عامل مهم و موثری در گردش، حرکت و کارآ شدن اقتصاد است؛ به کمک این بازار، سرمایه‌گذار می‌تواند هزینه‌های ریسک سرمایه‌گذاری خود را کم کند. در بازار آتی هر چقدر نقدشوندگی بیشتر باشد، هزینه پوشش ریسک کمتر می‌شود. در دراز مدت بازار به سود آنهایی است که پوشش ریسک بهتری داشته باشند، اگر هزینه پوشش ریسک بالا باشد سرمایه‌گذار تمایلی به سرمایه‌گذاری در آن بخش پیدا نمی‌کند

اهداف قرارداد‌های آتی و نقش آن در اقتصاد

آزاده حسینی - سردار خالدی
با توجه به اینکه طی چند ماه گذشته حجم زیادی از نقدینگی‌ها به سمت بازار ارز و سکه سرازیر شده و گردش نقدینگی در این بازارها افزایش یافته، قراردادهای آتی سکه در بورس کالا نیز در این بین از جذابیت بیشتری نسبت به آتی سهام برخوردار شده است.

آزاده حسینی - سردار خالدی

با توجه به اینکه طی چند ماه گذشته حجم زیادی از نقدینگی‌ها به سمت بازار ارز و سکه سرازیر شده و گردش نقدینگی در این بازارها افزایش یافته، قراردادهای آتی سکه در بورس کالا نیز در این بین از جذابیت بیشتری نسبت به آتی سهام برخوردار شده است. گرچه عمر این ابزار معاملاتی در ایران اندک است، اما در این مدت زمان کوتاه نیز توانسته سرمایه‌گذاران جدیدی را وارد بورس کرده و گردش نقدینگی بورس کالای ایران را افزایش دهد و در تنظیم بازار سکه نیز بسیار موثر واقع شود، البته همچنان بسیاری از نهادها نسبت به وجود این بازار با دیده اغماض می‌نگرند و آن را عاملی برای سفته‌بازی و افزایش بی رویه قیمت‌ها می‌دانند. به منظور آشنایی طیف زیادی از علاقه‌مندان با نحوه معاملات آتی و همچنین اهدافی که این نوع معاملات در بازار‌های جهانی و داخلی دنبال می‌کند، مزایا و معایب آن با دکتر مرتضی بینا یکی از کارشناسان این حوزه به گفت‌و‌گو نشسته‌ایم که در ادامه می‌آید؛ مرتضی بینا که لیسانس مهندسی برق خود را در دانشگاه صنعتی شریف اخذ کرده به منظور اخذ درجه کارشناسی ارشد و دکترا راهی فرانسه شد تا در آنجا تحصیلات خود را در همان رشته ادامه دهد، پس از اخذ درجه دکترای مهندسی برق در فرانسه راهی آمریکا شد تا پس از تدریس در دانشگاه‌ها و فعالیت در بخش مدیریت ریسک در آنجا نیز مدرک MBA خود را از دانشگاه رایس هوستون اخذ کند. سوابق تجربی مدیریتی مرتضی بینا در بخش مدیریت ریسک شرکت‌های تجارت گاز و برق مختلف در ایالات‌متحده از سال ۱۹۹۵ تا اواخر۲۰۱۰ میلادی یکی از دلایلی بود که باعث شد در این باره با وی به گفت‌وگو بپردازیم.

آقای دکتر به عنوان نخستین سوال بفرمایید که اساسا هدف از تشکیل مشتقات یا قراردادهای آتی چه چیزی بوده است؟

بازارهای مشتقات با هدف کم کردن ریسک سرمایه‌گذاری یا ریسک معاملاتی به وجود می‌آیند. زمانی که هر طرف معامله، چه خریدار و چه فروشنده، بخواهند خطر نوسان قیمت را به نفع خود کم کنند از مشتقات به عنوان ابزار کم کردن ریسک استفاده می‌کنند. با وجود چنین قراردادهایی، احساس امنیت بیشتری برای سرمایه‌گذاران ایجاد می‌شود. بدون وجود قراردادهای آتی، ریسک سرمایه‌گذاری برای بسیاری از صنایع به حدی بالا می‌رود که برگشت سود مورد نظر کفاف ریسک سرمایه‌گذاری را نمی‌دهد؛ بنابراین سرمایه‌گذار از انجام کار منصرف می‌شود. نکته مهمی که در بازار قراردادهای آتی وجود دارد مساله نقدشوندگی (liquidity) است. کم بودن نقدشوندگی، ریسک معامله آتی را برای سرمایه‌گذار آنقدر بالا می‌برد که دلیل وجودی اولیه آن که کم کردن ریسک سرمایه‌گذاری است از بین می‌رود. برای اینکه نقدشوندگی در بازار وجود داشته باشد، غیر‌از سرمایه‌گذاران واقعی احتیاج به افرادی است که ریسک‌پذیر باشند که به آنها Speculators یا به اصطلاح سفته‌بازان گفته می‌شود؛ بنابراین نقش سفته‌باز یک نقش مثبت است که به نقدشوندگی معاملات و در نتیجه کم کردن هزینه‌های سرمایه‌گذاری کمک می‌کند. اگر سیستم به طور شفاف و درست کار کند و دو طرف معامله، ریسک‌ها را آگاهانه بپذیرند آن وقت هم قیمت‌ها واقعی‌تر می‌شوند، هم هزینه‌های معاملات کم می‌شود، در ضمن نه بازار مختل می‌شود و نه هیجانات بدون منطق در بازار به وجود می‌آید.

شما از گروهی در بازار نام بردید که حاضرند در بازار ریسک کنند و به اصطلاح Speculators‌ها گفته می‌شوند، لطفا کمی بیشتر در مورد این دسته از افراد و نقششان در بازار برایمان بگویید؟

ببینید سفته‌باز همچنان که گفتم ترجمه دقیقی از آن نشده و بیشتر بار منفی آن مورد توجه بوده این در حالی است که وجود سفته‌باز برای ایجاد نقدینگی در بازار مشتقات بسیار مهم است؛ در واقع بدون این بازیگران، نقدینگی کم خواهد شد. کم شدن نقدینگی برای سرمایه‌گذار به معنی بالا رفتن ریسک است؛ بنابراین حضور سفته‌بازان در نهایت باعث بالا رفتن نقدینگی و پایین آمدن ریسک سرمایه‌گذار می‌شود. این در حالی است که هر کسی هم نمی‌تواند Speculator باشد، زیرا این کار به راحتی انجام نمی‌شود. این بازار برای افراد غیر‌مطلع دارای ریسک بسیار زیاد است و باید از حضور در این بازار خودداری کنند. اگر من چشم بسته از خیابان رد شوم و تصادف کنم، دلیل بر بد بودن خیابان و اتومبیل نیست.

حالا که در مورد کلیات بازار آتی و بازیگران آن توضیح دادید لطفا نحوه قرارداد آتی در بازارهای جهانی را نیز تشریح بفرمایید؟

فرض کنید تولید‌کننده‌ای هستید که می‌خواهید مواد خام وارد کنید، در یک محیط رقابتی هم نمی‌توانید قیمت تولیدات خودتان را به دلخواه بالا ببرید. شما چون نمی‌توانید بازار فروش را کنترل کنید برای قیمت مواد اولیه‌تان مجبورید از تکنیک‌های دیگر استفاده کنید تا اگر با افزایش قیمت مواد اولیه متضرر شدید بتوانید با استفاده از ابزارهای موجود در جای دیگری، جبران ضرر (هزینه افزایش قیمت مواد اولیه) کنید. برای روشن شدن فرض کنید شما تولید‌کننده اتومبیل هستید و کنترلی روی قیمت فولاد ندارید؛ به طوری که قیمت فولاد ممکن است بالا رود در حالی که امکان بالا بردن قیمت اتومبیل را ندارید. برای اینکه از این وضعیت متضرر نشوید، دلایل به وجود آمدن مارجین کال چیست؟ می‌توانید از قراردادهای آتی استفاده کنید؛ به این معنی که با قرار گرفتن در موقعیت خرید در صورت بالا رفتن قیمت فولاد، از سودی که در قرارداد آتی به دست می‌آورید، می‌توانید ضرر بالا رفتن قیمت فولاد را جبران کنید. در بازار آتی، از یک طرف کسانی که از بالا رفتن قیمت فولاد ممکن است ضرر کنند در موقعیت خرید قرار می‌گیرند و این‌ها می‌توانند تولید‌کننده‌های اتومبیل باشند، از طرف دیگر تولید‌کننده‌های فولاد که از پایین آمدن قیمت فولاد ممکن است ضرر کنند در موقعیت فروش قرار می‌گیرند. اگر بازار قراردادهای آتی برای فولاد وجود نداشته باشد ریسک سرمایه‌گذاری برای هر دو طرف بالا می‌رود. به همین دلیل فروشندگان و خریداران در بازار‌های آتی جمع می‌شوند تا از سطح ریسک سرمایه‌گذاری خود کم کنند.

در مورد قراردادهای آتی تاکید شما بیشتر بر نقدشوندگی بوده به نظر شما این موضوع چه جایگاهی در بازار قراردادهای آتی دارد؟

بازار قراردادهای آتی عامل مهم و موثری در گردش، حرکت و کارآ شدن اقتصاد است؛ به کمک این بازار، سرمایه‌گذار می‌تواند هزینه‌های ریسک سرمایه‌گذاری خود را کم کند. در بازار آتی هر چقدر نقدشوندگی بیشتر باشد، هزینه پوشش ریسک کمتر می‌شود. در دراز مدت بازار به سود آنهایی است که پوشش ریسک بهتری داشته باشند، اگر هزینه پوشش ریسک بالا باشد سرمایه‌گذار تمایلی به سرمایه‌گذاری در آن بخش پیدا نمی‌کند. نقش مثبت سفته‌باز را می‌توان به صورت زیر توضیح داد: اگر به دلایل قیمتی فاصله زیادی بین حجم واقعی خرید و حجم واقعی فروش وجود داشته باشد، تا پیدا شدن نقطه تعادلی قیمت، امکان نوسان شدید قیمت‌ها وجود دارد، مانند توپی که از دلایل به وجود آمدن مارجین کال چیست؟ ارتفاع بیفتد و چند بار بالا و پایین بپرد. در همین حال است که سفته‌باز با حضور در بازار باعث می‌شود تفاوت بین حجم واقعی عرضه و تقاضا به مرور زمان پر و از شدت نوسان قیمت کم شود و این کاملا برخلاف تصور عمومی است که نوسان قیمت را در نتیجه حضور سفته‌بازان می‌بینند. این را هم باید توجه کرد که در مقابل سفته‌بازان آربیتراژورها قرار دارند که همیشه بازار را به سمت تعادل می‌کشند. با وجود آربیتراژورها این امکان که قیمت به طور غیر‌عادی و دراز مدت از تعادل خارج شود از بین می‌رود. اگر شاهد نوسانات غیر‌عادی در بازار هستیم مربوط به واقعیت‌های اقتصادی است و ربطی به وجود بازار آتی ندارد.

فعالیت بازار آتی ایران و ساز و کار معاملات آن را چگونه می‌بینید؟

بازار آتی در کشور ما محدود به سکه طلاست و نحوه کارکرد قراردادها با آنچه که امروزه در بازار‌های جهانی اتفاق می‌افتد تفاوت زیادی ندارد، اما حجم مبادلات در مقایسه با بازار واقعی بسیار کوچک است. این امر باعث می‌شود در کوتاه مدت انحراف قیمت بین بازار آتی و بازار واقعی به وجود بیاید. در بازارهای جهانی این انحراف قیمت وجود ندارد. راه چاره برای کشور ما تبلیغ، آموزش و گسترش بازار آتی است تا با بازار واقعی همخوانی پیدا کند و نه کوچک کردن آن.البته به دلیل اینکه بازار کاملا آزاد نیست حجم تقاضاهای واقعی نیز مشخص نیست، به نظر می‌آید اگر روند بازار به طور کامل حالت آزادانه و رقابتی به خود بگیرد قیمت‌ها بهتر مشخص می‌شوند و روند معاملات شفاف‌تر می‌شود. این نکته را نباید فراموش کرد که در بازار آزاد، خریدار و فروشنده همدیگر را پیدا می‌کنند و در نتیجه سفته‌باز نمی‌تواند نقش دراز مدت در تعیین واقعی قیمت داشته باشد. به نظر من وجه تضمین فعلی (وجه تضمین بابت هر قرارداد ۲ میلیون و ۷۰۰ هزار تومان است) غیر‌عادی بالاست که لطماتی را نیز به بازار وارد کرده.

به نظر شما دیگر تفاوت بازارهای آتی در ایران و سایر بازارهای جهانی چیست؟

روند معاملات بازار آتی در جهان با ایران فرق کلی و زیادی ندارد، در واقع بازار داخلی تا حدودی دلایل به وجود آمدن مارجین کال چیست؟ نسخه کپی از بازارهای جهانی است، اما با حجم سرمایه‌گذاری کمتر. نکته اصلی که وجود دارد این است که دولت‌ها بهتر است وارد بازار نشوند؛ زیرا بدون حضور دولت‌ها بازار مسیر منطقی و واقعی خود را طی می‌کند.

در بازارهای آتی جهان یک سیستم قضایی مستقل وجود دارد که در آن هم دولت‌ها هم افراد به قانون قرارداد (Contract Law) احترام می‌گذارند و این تنها به دولت‌ها ارتباط پیدا نمی‌کند، بلکه خود افراد (حوزه عمومی) نیز آن را رعایت می‌کنند؛ به این معنی که اگر کسی (حقیقی یا حقوقی) قول دهد سال دیگر در موقع مشخصی مبلغی را به کسی بدهد باید این قول عملی شود و همین قول از نظر قاضی بسیار مهم است و از نظر سیستم قضایی، ثبات اجتماعی به اجرایی شدن قول‌های داده شده بستگی دارد.

در بازارهای آتی جهان جریان دادوستدها آزاد است و هر دو طرف ریسک (چه خریدار و چه فروشنده) در بازار مشارکت فعال دارند و سیستم قضایی در حسن اجرای قراردادها نقش بازی می‌کند، بدون اینکه در نحوه تنظیم قراردادها دخالت کند. در اکثر بازارها قراردادهای آتی ۴ ماه پشت سر هم و بسته به نوع بازارها به ترتیب قراردادهای ۶ ماهه، ۸ ماهه، ۱۴ ماهه، ۱۸ ماهه، دو سال و سه سال یا حتی ۱۰ سال هم معامله می‌شوند. حجم مبادلات در بازارهای جهانی اختلاف زیادی با مبادلات در بازار آتی ما دارد.

همانطور که می‌دانید در بازار آتی ایران شاهد برگزاری بازار جبرانی هستیم، نظر شما در این باره چیست؟

اگر منظور از بازار جبرانی توقف بازار به علت نوسان شدید قیمت‌هاست، بله بازار آتی ممکن است برای مدت کوتاهی متوقف شود، اما نه به این شکلی که در ایران اجرا می‌شود. مدل بازار جبرانی که در ایران اجرا می‌شود نشانه‌ای از ناکارا بودن دریافت سریع وجه تضمین لازم است.

با توجه به بحث راه‌اندازی بازار آتی ارز در ایران به نظر شما بازار آتی ارز چه تفاوتی با بازار آتی طلا دارد؟

از نظر من ایجاد بازار آتی ارز در شرایطی که بازار قیمت را تعیین کند بسیار مفید است و باعث ثبات و بالا رفتن حجم سرمایه‌گذاری می‌شود، ولی این بازار با قیمت مصوب، معنی اقتصادی ندارد. به اعتقاد من سیستم اقتصادی ما (با توجه به وضعیت ذخایر ارزی، سیاست‌های ارزی و قیمت‌های موجود در بازار) می‌گوید که باید بازار آتی ارز داشته باشیم و مردم هم به عنوان بخش کوچکی از بازیگران بازار در ارز سرمایه‌گذاری کنند، البته سوال مهمی در اینجا مطرح می‌شود که چرا مردم در ارز سرمایه‌گذاری می‌کنند؟

روند حرکت بازارهای جهانی طی چند سال اخیر چگونه بوده است؟

بازارهای خارجی نیز نوسان (تغییرات مثبت و منفی) دارند. ما در دوره‌ای زندگی می‌کنیم که نزدیک ۶۰ سال روند حرکتی بازارهای جهانی بیشتر به سمت بالا بوده است؛ از این رو در این مدت تمایل مدیران و سهامداران به پوشش ریسک بسیار کم شده بوده. این در حالی است که سهامداران باید می‌توانستند بر این موضوع نظارت کنند که واقعا چقدر ریسک می‌کنند؟ چون سهامداران نظارت لازم را اعمال نمی‌کردند و چون مدیران به امید دریافت پاداش‌های کوتاه مدت برنامه‌ریزی می‌کردند، ریسک‌پذیری در شرکت‌ها و به خصوص بانک‌ها بسیار بالا بود. بحران مالی اخیر درس خوبی برای سهامداران است که خرید سهام بدون نظارت ممکن است عواقب بدی داشته باشد.

هدف از ایجاد ابزارهای مالی در بازارهای جهانی چیست؟

در اقتصادهای توسعه یافته جهان، تنوع ابزارها بسیار زیاد است، همه این ابزارها هم به دلایل اقتصادی و مالی برای کم کردن ریسک سرمایه‌گذاری طراحی شده‌اند به همین دلیل شما نمی‌توانید هیچ ابزار مالی پیدا کنید که بدون پشتوانه اقتصادی به وجود آمده باشند.

بازارهای آتی سهام در بازارهای جهانی چگونه انجام می‌شوند؟

در بازارهای جهانی، قراردادهای آتی روی سهام سبدهای مالی یا شاخص‌ها ایجاد می‌شوند. یکی از بازار‌های مهم، بازار آتی نرخ سود مشارکت است که سود و زیان قراردادها بر مبنای بالا رفتن یا پایین رفتن نرخ سود تغییر می‌کند. یکی از موارد استفاده مهم این بازار در تثبیت نرخ تسهیلات وام مسکن است. به عنوان مثال در ایالات‌متحده شما وام‌های مسکن ۳۰ ساله دارید که معمولا باعث می‌شود قسط (بازپرداخت وام) مسکنی را که می‌خرید برابر یا شاید هم کمتر از پول اجاره مسکن شود. اگر بازار آتی نرخ سود وجود نداشته باشد وام ۳۰ ساله هم وجود نخواهد داشت؛ بنابراین از مسکن‌دار شدن مردم کاسته می‌شود. صاحب مسکن بودن به جای اجاره‌نشینی عامل مهمی در ثبات محله و جامعه است. برای دولت‌ها هم هزینه نگهداری از محله‌هایی که مردم صاحب مسکن هستند کمتر از محله‌هایی است که مردم اجاره نشین هستند. به همین دلیل بازار آتی نرخ سود فاکتور اجتماعی مهمی ایجاد می‌کند. در مورد بازار آتی سهام، به نظر من بهتر است روی سهام قراردادهای آپشن داشته باشیم تا قراردادهای آتی.

به عنوان سوال پایانی راه‌اندازی قراردادهای آتی در بورس را چطور ارزیابی می‌کنید؟

به نظر من تجربه بازارهای آتی بسیار مهم است در واقع به وسیله این بازار تعریف قراردادهای خرید و فروش برای مردم مشخص می‌شود. معنی و تجربه بسیاری از اصطلاحات مالی همچون هج کردن (پوشش ریسک)، مارجین کال شدن (جبران کمبود نقدینگی در حساب) یا برخی از دیگر مفاهیم برای مردم و معامله گران مشخص می‌شود و این به عنوان یک علم با نفس پیشرفت در ارتباط است. تجربه عملی داشتن برای یک سیستم و حسابرسی جدید که بدون آن بازارهای آتی نمی‌توانند وجود داشته باشند (هر چند که بسیار کوچک است، اما اشکالی ندارد) به معنای قدم گذاشتن در بازارهای جدیدتر و امیدواری به آینده است.

بازار قراردادهای آتی عامل مهم و موثری در گردش، حرکت و کارآ شدن اقتصاد است؛ به کمک این بازار، سرمایه‌گذار می‌تواند هزینه‌های ریسک سرمایه‌گذاری خود را کم کند. در بازار آتی هر چقدر نقدشوندگی بیشتر باشد، هزینه پوشش ریسک کمتر می‌شود. در دراز مدت بازار به سود آنهایی است که پوشش ریسک بهتری داشته باشند، اگر هزینه پوشش ریسک بالا باشد سرمایه‌گذار تمایلی به سرمایه‌گذاری در آن بخش پیدا نمی‌کند



اشتراک گذاری

دیدگاه شما

اولین دیدگاه را شما ارسال نمایید.